Günlük Notlar Yazılar

Hızlı tanım: “Kapalı gişe”, bir tiyatro oyununun belirli bir temsiline ait biletlerin (pratikte tamamının) tükenmesi; yani salonun kapasitesinin fiilen dolmasıdır. House seat gibi ayrılmış küçük kontenjanlar son anda açılabilir, fakat seyirci deneyimi açısından anlam değişmez. Kapalı Gişe Tiyatro Oyunu Nedir? Tutkuyla İzleyenlerin, Merakla Bekleyenlerin Hikâyesi Bir oyunun “kapalı gişe” oynadığını duyduğumuzda hepimizin zihninde aynı resim belirir: girişte “bilet yok” uyarısı, kapıda uzayan kuyruklar, fuayede kıpır kıpır bir enerji. Peki bu üç kelime sadece dolu salonları mı anlatır, yoksa sahne sanatlarının ekonomisini, seyirci psikolojisini ve kültür politikalarını da içine alan daha derin bir tabloyu mu işaret eder? Gelin, samimi ve meraklı…

Balans Vanası Nerelerde Kullanılır? Isı, Basınç ve Dengenin Mühendislik Felsefesi Dengenin Teknolojik Yansıması: Balans Vanasının Anlamı Mühendislik, temelde dengeyi kurma sanatıdır. Basınç ile debi, ısı ile enerji, giriş ile çıkış arasındaki hassas uyumu sağlamak, her sistemin sürdürülebilirliği için şarttır. Balans vanası da tam olarak bu noktada devreye girer. Isıtma, soğutma ve havalandırma sistemlerinde (HVAC), suyun veya akışkanın eşit ve kontrollü dağılımını sağlamak için kullanılır. Bir anlamda, balans vanası teknik dünyanın “denge filozofu”dur — sistemin her noktasında eşit basınç, dengeli enerji ve optimum performans için sessizce çalışır. Tarihsel Arka Plan: Su Yolu Mühendisliğinden Modern HVAC Sistemlerine Balans vanasının kökeni, antik dönem…

Bir hedef koymak kolaydır: “Kilo vereceğim”, “Çok para kazanacağım”, “Yeni bir işe gireceğim.” Ama gel gör ki kantitatif hedef dediğimiz şey, bu romantik cümleleri matematikle tanıştırır. Hani o arkadaş var ya, her şeyi Excel tablosuyla ölçer… İşte kantitatif hedef tam olarak o arkadaş gibidir! Ama korkma, sıkıcı değil; hatta epey eğlenceli olabilir. Şimdi gel, bu hedef dünyasına biraz kahkaha ve bolca örnekle dalalım. Rakamların Dünyasına Hoş Geldin: Kantitatif Hedef Nedir? Bir gün kahve eşliğinde strateji toplantısı yaparken, Emre yine kolları sıvamıştı: “Arkadaşlar, bu çeyrekte satışları %20 artırmalıyız!” derken gözleri ışıl ışıl parlıyordu. Sayılar onun oyun alanıydı. Zeynep ise karşısında çayını…

1 Top PPRC Boru Kaç Metre? Öğrenmenin Dönüştürücü Gücüyle Bilgiyi Yapılandırmak Bir eğitimci için her bilgi, yalnızca bir “cevap” değil, aynı zamanda bir öğrenme fırsatıdır. Öğrencilerime her zaman şunu söylerim: “Bilgiyi ezberlemek değil, anlamlandırmak seni dönüştürür.” PPRC borular üzerine basit görünen bir soru bile, öğrenmenin doğasını, merakın gücünü ve bilginin nasıl yapılandırıldığını anlamak için mükemmel bir örnektir. “1 top PPRC boru kaç metre?” sorusu, teknik bir sorudan fazlasıdır; bilgiyle kurduğumuz ilişkiyi de sorgular. Bilgiye Giden Yol: Öğrenme Teorilerinin Işığında Öğrenme teorileri bize gösterir ki, bilgi yalnızca dışarıdan alınan bir veri değil, bireyin aktif olarak inşa ettiği bir anlamdır. Yapılandırmacı yaklaşım…

Sibernetik Yapay Zeka Nedir? Tarihin Nabzında İnsan ve Makinenin Dansı Bir tarihçi için zaman, yalnızca geçmişin hatırlanması değil; aynı zamanda bugünün anlamlandırılmasıdır. Sibernetik yapay zeka dediğimizde, kulağa oldukça modern gelen bu kavramın kökleri aslında 20. yüzyılın ilk yarısına, insanın kendi düşünme biçimini makinelerde yansıtma çabasına uzanır. Teknoloji sadece araç değildir; her dönemde insanın kendine tuttuğu bir aynadır. Bu aynaya baktığımızda sibernetiğin yalnızca mühendislik değil, aynı zamanda toplumsal ve felsefi bir devrim olduğunu görürüz. Sibernetiğin Doğuşu: İnsan-Makine İletişiminin Başlangıcı 1940’lı yıllarda Norbert Wiener adında bir matematikçi, savaşın yıkımı içinde bambaşka bir kavram ortaya attı: sibernetik. Yunanca kybernetes kelimesinden gelen bu sözcük,…

Kamp Programı Ne Demek? Dayanışmanın, Eşitliğin ve Öğrenmenin Doğada Yankısı Bir kamp programı duyar duymaz aklınıza ne geliyor? Belki etkinliklerle dolu bir takvim, belki sabah yürüyüşleri ve akşam ateş başı sohbetleri… Ama aslında “kamp programı” bundan çok daha fazlası. Bir arada yaşamanın, birlikte üretmenin, paylaşmanın küçük bir modeli. Doğayla uyumlu yaşamı öğrenmenin yanı sıra, toplumsal cinsiyet eşitliği, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi değerleri somutlaştırabileceğimiz bir alan. Peki biz bu programları tasarlarken kimin sesini duyuyor, kimin sesini unutuyoruz? Kamp Programı: Etkinlikten Çok, Bir Toplum Tasarımı Kamp programı, saat saat planlanmış etkinliklerden ibaret değildir. O programın içinde bir dünya görüşü vardır. Sabah…

Mobilya Stilleri Nelerdir? Felsefenin Gölgesinde Bir Estetik Yolculuk Bir filozof, bir sandalyeye oturduğunda aslında bir düşünce biçimine oturur. Mobilya, yalnızca işlevsel bir nesne değil; insanın varlıkla, mekânla ve kendisiyle kurduğu ilişkinin somutlaşmış halidir. Bu nedenle “mobilya stilleri nelerdir?” sorusu, sadece dekoratif bir merak değil; etik, epistemoloji ve ontoloji düzeyinde yanıtlanması gereken derin bir sorgulamadır. Her mobilya stili, insanın dünyayı anlamlandırma biçiminin, zamanın ruhunun ve varoluşun estetik dilinin bir ifadesidir. Ontolojik Perspektif: Mobilyanın Varlığı Üzerine Ontolojik olarak bakıldığında mobilya, insanın mekânla kurduğu varoluşsal bağın bir yansımasıdır. Bir sandalye, sadece oturmak için değil; aynı zamanda “var olma biçimi”ni belirlemek için vardır. Modernist…

Kuluçkaya Yatan Tavuk Ne Denir? – Kültürlerin Aynasında Bir Antropolojik Yolculuk Kültürlerin Çeşitliliğiyle Başlayan Bir Merak Bir antropolog olarak, dünyanın farklı köşelerinde insanların doğayla kurduğu ilişkilere her zaman büyülenerek baktım. Bir köyde sabahın sessizliğini delen horoz sesi, bir başka yerde bereketin habercisidir. Peki ya kuluçkaya yatan tavuk? Yalnızca bir hayvan davranışı mı, yoksa insan kültürlerinin derinlerine işlemiş bir sembolik ritüel mi? “Kuluçkaya yatan tavuk ne denir?” sorusu, göründüğünden çok daha fazlasını anlatır. Çünkü bu ifade, üretkenliğe, sabra, anaçlığa ve döngüsel yaşama dair bir kültürel aynadır. Semboller ve Ritüeller: Yumurtanın Ötesinde Bir Hikâye Antropolojiye göre, her toplum kendi doğa gözlemlerini sembollere…

Eris Virüsü Kaç Kişide Görüldü? Sayı Saplantısını Bırakalım, Bilime Gelelim Sert söyleyeceğim: “Eris virüsü kaç kişide görüldü?” sorusu baştan hatalı bir soru. Çünkü bir varyantın kesin kişi sayısını bilemezsiniz—dünyadaki her enfeksiyon genomik olarak dizilenmiyor. Bu yazı, o “tek sihirli sayı”nın neden yanıltıcı olduğunu, verinin nerede kırıldığını ve neye bakmanın daha anlamlı olduğunu anlatacak. Hızlı cevap: Eris (EG.5) için küresel bir “toplam kişi sayısı” yok; ülkeler, varyantları pay (oran) olarak izler. Örneğin WHO, 2023 yazında EG.5’in küresel payının yükseldiğini rapor etti; ancak bu bir kişi sayısı değil, örneklenen vakalar içindeki paydı. ([Dünya Sağlık Örgütü][1]) Eris Virüsü Kaç Kişide Görüldü? Kısa Cevap…

Alıcı Cayarsa Kapora Ne Olur? Farklı Bakış Açılarıyla Derinlemesine Bir İnceleme Herkese merhaba! Bu blogda genellikle günlük hayatta sıkça karşılaştığımız ama detaylarını çoğu zaman bilmediğimiz konulara farklı açılardan bakmayı seviyorum. Bugünkü konumuz ise ev, araba ya da herhangi bir mal alım-satımında sıkça karşımıza çıkan bir mesele: Alıcı cayarsa kapora ne olur? Bu sorunun cevabı, sadece hukuki metinlerle sınırlı değil. Aynı zamanda psikolojik, toplumsal ve hatta cinsiyet temelli bakış açılarıyla da şekilleniyor. Gelin birlikte bu konuyu hem kanun hem de insan davranışları açısından derinlemesine ele alalım. Kapora Nedir ve Ne İşe Yarar? Kapora, bir satış sözleşmesinde tarafların ciddiyetini göstermek amacıyla verilen…